Policystyczny Zespół Jajników – #2

Emocjonalny wymiar PCOS

W doświadczeniu wielu kobiet z PCOS pojawia się poczucie odłączenia od własnej kobiecości. Nie chodzi jedynie o jej zewnętrzne wyrażanie, lecz o głębsze odczuwanie, kontakt z ciałem, miękkością i przyjemnością bycia sobą. Często kobiecość kojarzy się z czymś trudnym, niewygodnym lub wymagającym wysiłku, zamiast z naturalnością i bezpieczeństwem. Jak wspomniałam w #1 artykułu o PCOS – wobec powyższych trudów ciało zamyka się w trybie przetrwania. Dla takiej kobiety „rzeczywistość i tworzenie nie jest teraz bezpieczne”.

U podłoża tych doświadczeń bywa wczesna konieczność bycia silną. W życiu wielu kobiet pojawiały się okresy, w których musiały przejmować odpowiedzialność, radzić sobie w stresujących sytuacjach i pełnić role, które wymagały twardości oraz samodzielności. Nierzadko były dla innych wsparciem emocjonalnym, „ramieniem do wypłakania się”, nie mając jednocześnie przestrzeni na własne potrzeby. Ileż dziewczynek znosiły ten trud będąc podporą dla swych niedojrzałych matek…

Znaczącą rolę mogły odegrać także wzorce rodzinne – obserwowanie kobiet przeciążonych obowiązkami, bezradnych, niedocenianych lub doświadczających braku szacunku. Takie doświadczenia sprzyjają nieświadomemu przekonaniu, że kobiecość wiąże się z cierpieniem, a bezpieczeństwo i uznanie daje raczej przyjmowanie postawy „męskiej”: zadaniowej, zdystansowanej i kontrolującej. W konsekwencji, kobiety z PCOS często rozwijają mechanizm ochronny w postaci emocjonalnej twardości, oddalenia od ciała i seksualności. Mogą mieć trudność z poczuciem własnej atrakcyjności, z czerpaniem radości z naturalnego piękna oraz z pozwoleniem sobie na lekkość. Towarzyszyć temu może przekonanie, że życie musi być trudne, a to, co przychodzi łatwo, nie jest bezpieczne lub „należne”.

Z perspektywy psychosomatycznej PCOS bywa więc rozumiane jako zaproszenie do ponownego kontaktu z kobiecością rozumianą nie jako rola, lecz jako wewnętrzna jakość – oparta na uważności, łagodności, poczuciu wartości i prawie do wsparcia.

Powiązany post: Policystyczny Zespół Jajaników w Ujęciu Totalnej Biologii

Wybrane aspekty emocjonalne i relacyjne

W rozmowie o PCOS coraz częściej zwraca się uwagę nie tylko na ciało, lecz także na emocjonalne i relacyjne doświadczenia kobiet, które mogą towarzyszyć temu zespołowi. U części z nich pojawia się refleksja nad rolą, jaką przyszło im pełnić w rodzinie i w życiu – często rolą wymagającą dużej odpowiedzialności, samodzielności i siły.

W wielu historiach obecne są wzorce rodzinne, w których kobiety musiały radzić sobie same, przejmować obowiązki lub rezygnować z własnych potrzeb na rzecz innych. Takie doświadczenia mogły sprzyjać rozwijaniu postawy zadaniowej i kontrolującej, dającej poczucie bezpieczeństwa, ale jednocześnie oddalającej od łagodności i odpoczynku. Niektóre kobiety zastanawiają się również nad tym, jak wczesne relacje rodzinne i atmosfera emocjonalna domu wpłynęły na ich poczucie kobiecości i akceptacji siebie. Bywa, że kobiecość kojarzona jest z trudnością, przeciążeniem lub brakiem wsparcia, co naturalnie prowadzi do szukania stabilności w byciu „twardą” i samowystarczalną.

W tle tych doświadczeń pojawia się też temat odpowiedzialności przejmowanej zbyt wcześnie – bycia opiekunką, mediatorką lub osobą, na której „wszyscy mogą polegać”. Z czasem taki wzorzec może stać się nawykowy i wiązać się z poczuciem napięcia, zmęczenia lub konieczności ciągłego kontrolowania sytuacji. Dla części kobiet wyzwaniem bywa również relacja z własnym ciałem i seksualnością. Trudności te nie muszą wynikać z jednego konkretnego doświadczenia, lecz raczej z sumy subtelnych przekazów kulturowych, rodzinnych i osobistych, które sprawiają, że wyrażanie siebie w sposób swobodny i przyjemny nie zawsze jest łatwe.

W tym ujęciu PCOS nie jest postrzegane jako efekt określonych przeżyć, lecz raczej jako moment zatrzymania i zaproszenie do uważności – do przyjrzenia się własnym potrzebom, granicom i temu, jak wiele miejsca w życiu zajmują obowiązek, kontrola i odpowiedzialność, a ile przestrzeni pozostaje na lekkość, wsparcie i życzliwość wobec siebie.

Metafizyczna Anatomia Ciała

Evette Rose – zajmująca się uzdrawianiem traumy, pisze w książce „Metafizyczna Anatomia” o PCOS wnikliwie. Kluczowe według niej są refleksje nad tym:

• „Co musisz zmienić w swoim życiu, aby zaakceptować swoją kobiecość? Przeanalizuj dalsze możliwości. Zbadaj uczucie żalu wobec twojej matki. Może czujesz, że nie spisała się w swojej roli i ty musiałaś ją przejąć. Przeanalizuj dalsze możliwości.
• Masz trudność z nawiązaniem kontaktu z mężczyznami. Dlaczego? Co wydarzyło się w przeszłości, co spowodowało, że tak się czujesz? Zbadaj swój związek z ojcem lub inną wpływową postacią męską. Miłość – przemoc. Twoja potrzeba miłości często napotykała się na przemoc, złe traktowanie lub zazdrość i odrzucenie.
• Czujesz, że wszystko musi być ciężkie do osiągnięcia, w przeciwnym wypadku odniesiesz porażkę jeśli coś jest zbyt łatwe. Nie wiesz, jak być szczęśliwą, kiedy nie borykasz się właśnie z jakimś wyzwaniem. Ten wzorzec jest ci dobrze znany, bo wiesz, jak przerwać w ciężkich sytuacjach.
• Zbadaj okres prenatalny. Czy twoja matka paliła papierosy lub była w związku z kimś, kto palil? Jak wpłynęło to na rozwój płodu, szczególnie hormonalny?
• Czy twoja matka piła alkohol lub spożywała jakieś lekarstwa w ciąży? Czy cierpiała wtedy na problemy z tarczycą? Zadbaj, jak mogło to na ciebie wpłynąc w jej łonie.”

Kochani ❤️ Chociaż wydawać się może wam, że sporo treści do rozważenia… chociaż rozum poddaje w wątpliwość powyższe pytania… zapraszam do zatrzymania się w tym miejscu. Niech ten artykuł będzie „rozmową z waszym ciałem” i okazją do pochylenia się nad objawami PCOS.